نوع مقاله : مقاله علمی-ترویجی

نویسنده

• علیرضا عزمی

گروه آموزشی گیاهپزشکی دانشگاه تهران

چکیده

مهار زیستی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی مدیریت یکپارچۀ (تلفیقی) آفات (IPM)، در دهه‌های اخیر موردتوجه ویژۀ پژوهشگران و متخصصان گیاه‌پزشکی قرارگرفته است. با افزایش تولید و تجاری‌سازی عوامل مهار زیستی، موضوع «برهم‌کنش میان عوامل مختلف مهار زیستی» اهمیت بیشتری پیداکرده است؛ زیرا موفقیت یا ناکامی بسیاری از برنامه‌های میدانی به کیفیت و نوع این برهم‌کنش‌ها وابسته است. این برهم‌کنش‌ها می‌توانند به‌صورت هم‌افزایی، تضعیف اثر یک عامل بر دیگری یا بی‌تفاوتی بروز کنند. مهم‌ترین گروه‌های درگیر در چنین تعاملاتی شامل پارازیتوئیدها، شکارگرها، قارچ‌ها، باکتری‌ها، ویروس‌ها و نماتودهای بیمارگر حشرات هستند. این مقالۀ مروری باهدف بررسی انواع برهم‌کنش مثبت و منفی میان عوامل مهار زیستی، مکانیسم‌های زیربنایی این تعاملات، عوامل محیطی مؤثر بر آن‌ها و پیامدهای کاربردی‌شان در مدیریت آفات تدوین‌شده است. جمع‌بندی این بررسی نشان می‌دهد که شناخت دقیق سازوکارهای تعامل و درنظرگرفتن آن‌ها در طراحی برنامه‌های مهار زیستی، می‌تواند به افزایش کارایی و پایداری روش‌های مدیریت تلفیقی آفات منجر شود.

کلیدواژه‌ها

• مهار زیستی
• برهم‌کنش عوامل زیستی
• مدیریت تلفیقی

موضوعات

• مقاله علمی-مروری