قارچهای جنس Trichoderma بهعنوان یکی از موفقترین عوامل مهار زیستی، نتیجهی یک فرایند تکاملی پیچیده و چندبعدی هستند که طی آن، مجموعهای از صفات ژنتیکی، فیزیولوژیکی و اکولوژیک بهصورت هماهنگ شکلگرفتهاند. این مقاله با تمرکز بر دیدگاه تکاملی، به بررسی روند تکامل مکانیسمهای مهار زیستی در Trichoderma میپردازد و نشان میدهد که توانایی این قارچها در رقابت، مایکوپارازیتیسم، تولید متابولیتهای ثانویه و القای مقاومت در گیاه میزبان، حاصل انتخاب طبیعی و سازگاری تدریجی با زیستبومهای متنوع خاکی و ریزوسفر است. تنوع ژنتیکی بالا در سطح گونهها و سویهها، بهعنوان یکی از عوامل کلیدی موفقیت Trichoderma، امکان انعطافپذیری عملکردی و پاسخ مؤثر به شرایط متغیر محیطی و بیمارگربیمارگرهای مختلف را فراهم کرده است. در این چارچوب، تعاملات پیچیده Trichoderma با گیاهان و میکروارگانیسمهای دیگر، نهتنها کارایی آن را بهعنوان عامل مهار زیستی افزایش داده، بلکه نقش آن را در کشاورزی پایدار و کاهش وابستگی به سموم شیمیایی برجسته میسازد. نتایج این بررسی نشان میدهد که درک فرآیندهای تکاملی حاکم بر شکلگیری صفات مهاری در Trichoderma، میتواند مبنایی علمی برای انتخاب سویههای کارآمدتر و بهینهسازی کاربرد عملی آنها در سیستمهای کشاورزی باشد.
نوروزیان,سید جواد . (1405). تأثیر ژنتیک جمعیت و نیرویهای تکاملی بر قدرت مهار زیستی گونههای .Trichoderma spp. علمی-ترویجی گیاه پزشک, 25(1), 70-96. doi: 10.22059/giahpzshsj.2026.107904
MLA
نوروزیان,سید جواد . "تأثیر ژنتیک جمعیت و نیرویهای تکاملی بر قدرت مهار زیستی گونههای .Trichoderma spp", علمی-ترویجی گیاه پزشک, 25, 1, 1405, 70-96. doi: 10.22059/giahpzshsj.2026.107904
HARVARD
نوروزیان سید جواد. (1405). 'تأثیر ژنتیک جمعیت و نیرویهای تکاملی بر قدرت مهار زیستی گونههای .Trichoderma spp', علمی-ترویجی گیاه پزشک, 25(1), pp. 70-96. doi: 10.22059/giahpzshsj.2026.107904
CHICAGO
سید جواد نوروزیان, "تأثیر ژنتیک جمعیت و نیرویهای تکاملی بر قدرت مهار زیستی گونههای .Trichoderma spp," علمی-ترویجی گیاه پزشک, 25 1 (1405): 70-96, doi: 10.22059/giahpzshsj.2026.107904
VANCOUVER
نوروزیان سید جواد. تأثیر ژنتیک جمعیت و نیرویهای تکاملی بر قدرت مهار زیستی گونههای .Trichoderma spp. GIAHPEZESHKSJ. 1405;25(1):70-96. doi: 10.22059/giahpzshsj.2026.107904
